گشنیز از گیاهان گل دار و متعلق به خانواده جعفری است که تمام قسمت های آن در آشپزی استفاده دارد. تخم گشنیز درشت و به رنگ قهوه ای روشن است و حفره ای تو خالی دارد. اسانس تخم گشنیز در این بخش نهفته است و طعم خوبی به غذا می دهد.وقتی برگ های گشنیز قهوه ای رنگ شده و شروع به خشک شدن و ریختن می کند ، می توان تخم گشنیز را جمع آوری کرد. این ادویه طعمی شیرین و ملایم همراه با رایحه سبک از مرکبات دارد و به عنوان یک ادویه با عطر قوی در آشپزی استفاده می شود.
تخم نرسیده گشنیز به رنگ سبز روشن است و طعمی تلخ دارد. تخم گشنیز آسیاب شده و به صورت پودر استفاده می شود، اما پودر آماده آن به سرعت عطر خود را از دست میدهد.تخم گشنیز بسیار خوش عطر ، اما عطر آن فرار است بنابراین در هر نوبت فقط باید مقدار مورد نیاز آسیاب شود تا عطر آن در غذا مشخص باشد.
تخم گشنیز حاوی نیم تا یک درصد روغن ضروری است که سرشار از مواد مغذی گیاهی مفیدی مانند ژرانیول ، لیمونن ، بورنئول ، کامفور و لینالول می باشد.
گشنیز و دانه های آن منبع غنی از فیبر غذایی و مواد معدنی مهم مانند : منیزیم ، آهن ، منگنز ، فسفر ، پتاسیم و کلسیم است . همچنین حاوی بسیاری از ویتامین ها مانند ویتامین K ، ویتامین C و گروهی از ویتامین های گروه B مانند تیامین و نیاسین است.
پودر تخم گشنیز در تهیه ادویه ترکیبی مصرف فراوان دارد و نیز در خورشت ها و سوپ ها استفاده می شود.
تخم گشنیز پودر نشده یکی از معطر کننده های ترشی است.
این بذر از قدیمی ترین گیاهان دارویی است و کاشت این گیاه از مصر آغاز شده است. از تخم گشنیز به عنوان طعم دهنده در تهیه انواع سس ها ، سالادها ، پلوها و خورش ها استفاده می شود.همچنین در تهیه نان ها و شیرینی ها نیز کاربرد دارد.
